Borstprotheses

Hier leest u wat u moet weten om een goed doordacht besluit te kunnen nemen of u wel of niet een operatie met siliconen borstimplantaten wilt.
Borstimplantaten worden bij verschillende soorten operaties gebruikt. Operaties hebben altijd voor- en nadelen. Soms geven ze problemen en risico’s die niets met de implantaten te maken hebben. Die informatie krijgt u apart van uw plastisch chirurg.
Heeft u na het lezen van deze tekst nog vragen, zoek dan contact met uw plastisch chirurg vóórdat u besluit om wel of niet een borstoperatie te laten doen.
Het is van tevoren nooit zeker of u tevreden zult zijn met het resultaat van de borstoperatie. Ook na een heel precies uitgevoerde operatie kan het zijn dat u niet tevreden bent. Het is belangrijk dat u daarover nadenkt voordat u een besluit neemt.

Borstimplantaten krijgen

Siliconen borstimplantaten worden gebruikt bij operaties om de vorm van de borsten naar wens te veranderen. Bijvoorbeeld bij borstvergrotingen of borstreconstructies.

Redenen voor borstimplantaten

• Namaken (reconstrueren) van de borst na weghalen van (een deel van) de borst door borstkanker

• Namaken van de borst na weghalen van de borst vanwege verhoogde kans op borstkanker

• Namaken van de borst na misvorming door eerdere operaties, infecties of beschadiging

• Verbeteren van het lichaamsbeeld als u niet tevreden bent over de grootte of vorm van uw borsten

• Opvullen van borsten na zwangerschap of gewichtsverlies

• Aanpassen van borstgrootte om verschil tussen borsten te verminderen

• Vervangen van bestaande implantaten bij klachten of uit esthetische overwegingen

Contra-indicaties en Leeftijdsgrens

• Onbehandelde borstkanker of voorstadium: geen siliconen implantaten

• U moet 18 jaar of ouder zijn voor borstimplantaten

Soorten borstimplantaten

Implantaten verschillen qua vorm, maat, buitenlaag en vulling. Buitenlagen kunnen glad of ruw zijn, gemaakt van siliconen of polyurethaan. Vulling: siliconen of zoutoplossing. Elk implantaat in Nederland bevat siliconen. Materiaal kan in de toekomst veranderen. Keuze hangt af van uw voorkeur, lichaam en advies van de chirurg.

Resultaat en Risico’s

• Resultaat en symmetrie zijn niet gegarandeerd

• Implantaten brengen gezondheidsrisico’s met zich mee, soms nu nog onbekend

• Heroperaties kunnen nodig zijn

• Geen enkel implantaat blijft levenslang goed: alle implantaten kunnen zweten, lekken of scheuren

• Veranderingen zijn niet altijd omkeerbaar bij verwijdering

• Verhoogde kans op problemen bij bijvoorbeeld auto-immuunziekten, stollingsstoornissen, roken, eerdere operaties of bestraling

• Vergoeding is afhankelijk van uw verzekeraar

• Cosmetische operaties worden meestal niet vergoed. Check bij uw verzekeraar

• Regels omtrent vergoeding kunnen veranderen

• Mogelijk extra kosten door toekomstige operaties of apparatuur (zoals MRI-onderzoek)

• Geen operatie, maar losse vullingen in de bh

• Eigen-weefsel (autoloog) reconstructie

• Implantaten met andere vulling (zoals zoutoplossing)

Ook bij deze behandelingen zijn er nadelen en risico’s. Vraag uw plastisch chirurg om informatie.

Algemene risico’s na een borstoperatie

• Risico’s en nadelen zijn onvermijdelijk

• Problemen kunnen per operatie verschillen

Verdoving

Borstimplantaten worden onder algehele narcose geplaatst. Verdoving brengt risico’s, inclusief problemen aan hart en longen of overlijden. Neem contact op met uw arts bij ademhalingsproblemen, pijn op de borst of ongewone hartslag na de operatie.

Schade aan lichaam

Kleine kans op beschadiging van zenuwen, bloedvaten, spieren of longen – schade kan tijdelijk of permanent zijn.

Allergische reacties

Reacties mogelijk op desinfectiemiddelen, tape, hechtingen, pleisters, huidlijm, bloedproducten of medicijnen. Vertel altijd bekende allergieën aan uw chirurg.

Pijn

Pijn na de operatie is gebruikelijk; duur en intensiteit verschillen per persoon. Pijn kan duiden op kapselvorming/complicaties. Blijvende of late pijn kan reden zijn tot implantaatverwijdering. Raadpleeg uw arts bij toenemende pijn.

Stolsels

Risico op trombose of longembolie. Kans groter bij weinig bewegen. Meldt trombose in voorgeschiedenis of bloedverdunners aan uw chirurg.

Bloeding en blauwe plek

Bloedingen tijdens/na de operatie zijn mogelijk. Blauwe plekken zijn normaal enkele dagen na de operatie. Bloeduitstorting verhoogt risico op complicaties. Meld medicijn- en supplementgebruik.

Vocht

Vochtophoping rondom het implantaat komt voor; meestal tijdelijk. Bij veel of langdurig vocht kan extra behandeling nodig zijn.

Infectie

Oppervlakkige of diepe infecties mogelijk. Antibiotica of verwijdering van het implantaat kunnen nodig zijn. Allergieën voor antibiotica altijd doorgeven.

Afsterven van weefsel (necrose)

• Risico bij slechte wondgenezing of bedekking van het implantaat

• Kans groter bij roken, hormoongebruik, bestraling, microgolfdiathermie, warmte/koudetherapie

• Implantaat kan zichtbaar worden bij dun weefsel

Wondgenezing

• Kan langdurig zijn en gepaard gaan met problemen

• Langzame genezing vaker bij roken, eerdere operatie of bestraling

Hechtingen

Hechtingen lossen meestal spontaan op. Soms duwen hechtingen naar buiten of veroorzaken irritatie.

Littekenvorming

Ieder operatie geeft littekens. Soms ontsierend, van kleur verschillend of zichtbaar. Extra behandeling/operatie zelden nodig.

Verkleuring/zwelling

Blauwe plekken en zwelling zijn normaal. Verkleuring of langere zwelling komt zelden voor.

Ongelijkheid van de borsten

Gelijke borsten zijn nooit gegarandeerd. Extra operatie kan nodig zijn voor symmetrie.

Verandering in gevoel

(Tijdelijk) veranderd gevoel aan tepels of borst, vaker na reconstructie. Kan invloed hebben op seksualiteit.

Lichaamsvreemd materiaal

Siliconen implantaten zijn lichaamsvreemd en geven altijd risico’s, ook als operatie zorgvuldig gebeurt. Niet alle risico’s zijn vooraf bekend.

Scheuren

• Borstimplantaten kunnen kapotgaan en siliconen komen dan mogelijk in het lichaam of lymfeklieren terecht

• Oorzaken: slijtage, ongeval, gebroken rib, zonder duidelijke oorzaak, borstfoto

• Na 8-10 jaar heeft minstens 1 op de 10 vrouwen een scheur. Vervanging via operatie dan nodig. MRI is het beste onderzoek, maar geeft geen 100% zekerheid

Kapselvorming

• Lichaam vormt littekenweefsel rondom implantaat. Meestal soepel, soms hard/pijnlijk

• Kans neemt toe met de jaren en is niet voorspelbaar. Komt vaker voor bij rokers en bepaalde soorten implantaten

• Behandeling via operatie en eventueel vervanging van implantaten

Zweten van siliconen

Siliconengel kan na verloop van tijd langs de buitenkant van het implantaat lekken (zweten). Kan meer kapselvorming veroorzaken en siliconendeeltjes kunnen zich verspreiden in het lichaam (zoals lymfeklieren).

Rimpels en plooien

Rimpels en plooien in en rond het implantaat zijn normaal. Voelbare plooien altijd laten onderzoeken vanwege het risico op andere borstziekten.

Calciumophoping

Calcium kan zich ophopen in littekenweefsel waardoor borst hard/pijnlijk wordt. Kan zichtbaar zijn op borstfoto, soms verwijdering nodig.

Onregelmatigheden borstwand

Kan ontstaan bij gebruik van weefselexpanders. Ongevaarlijk.

Verplaatsing/draaien

Implantaat kan verplaatsen of draaien. Hierdoor kan ongemak ontstaan of een andere borstvorm. Extra operatie kan nodig zijn.

Ongewone activiteiten/beroepen

Bepaalde beroepen/activiteiten met veel druk op het implantaat verhogen kans op beschadigen/verplaatsen.

Later optredende problemen

Niet alle risico’s of problemen treden meteen op. Sommige worden pas veel later bekend.

Borstkanker

• Vrouwen met implantaten hebben geen verhoogd risico op borstkanker ten opzichte van vrouwen zonder

• Zelfonderzoek en deelname aan bevolkingsonderzoek aanbevolen. Knobbels altijd melden aan de (huis)arts

Borstfoto's en implantaten

Borstimplantaten maken het op een foto moeilijker borstkanker te ontdekken; scheur kan ontstaan door de druk bij een foto. Altijd melden aan de onderzoeker. Soms alternatieven nodig zoals echo of MRI (niet via bevolkingsonderzoek). MRI is verboden met een weefselexpander vanwege metaal.

Borstvoeding

• Borstimplantaten geven gemiddeld niet meer siliconen in moedermelk dan bij vrouwen zonder implantaten

• Vrouwen met implantaten kunnen meestal gewoon borstvoeding geven, tenzij littekens de productie beperken

Wijziging van borsten in de toekomst

Borstvorm verandert mogelijk door leeftijd, gewicht, zwangerschap, overgang, etc. Zakken van borst is normaal.

Ontevredenheid en heroperaties

Resultaat is nooit gegarandeerd. Meer dan één operatie kan nodig zijn voor een beter resultaat of bij problemen.

Weghalen/vervangen implantaten

Weghalen/vervanging geeft risico’s en kan leiden tot minder mooi esthetisch resultaat.

Kapselvorming behandelen

Hard knijpen om kapselvorming te behandelen wordt afgeraden vanwege risico op ruptuur, verspreiding siliconen en bloedingen.

Ziekten afweer en onbekende risico’s

• Kleine kans op klachten die lijken op auto-immuunziekten (zoals lupus, reuma, sclerodermie). Tot nu toe is er bij vrouwen met implantaten geen verhoogd risico aangetoond

• Problemen heten ASIA (Autoimmune Syndrome Induced by Adjuvants).

BIA-ALCL: Kankerrisico

• BIA-ALCL (Breast Implant Associated - Anaplastic Large Cell Lymphoma) is een zeldzame vorm van lymfeklierkanker die voorkomt bij borstimplantaten, vaker bij ruwe implantaten

• Kans na 50 jaar: ongeveer 1 op 35.000, bij 75 jaar: 1 op 7.000.

• Allergan ruwe implantaten niet meer verkrijgbaar in Nederland. Natrelle implantaten voldoen aan regelgeving

• BIA-ALCL uit zich als snel grotere borst/knobbel na implantaten: direct arts raadplegen

Borst- en tepelpiercings

Piercings in de buurt van implantaat verhogen risico op infectie rond het implantaat: behandeling kan verwijdering implantaat vereisen.

Onderzoek borstkanker (schildwachtklierprocedure)

Borstvergroting/borstcorrectie kan effect hebben op lymfeafvoer. Bij reconstructie zonder borstklierweefsel is onderzoek van die borst meestal niet nuttig.

Grote implantaten

Hele grote implantaten verhogen risico op complicaties en minder mooi resultaat.

Psychische problemen

Verwachtingen moeten realistisch zijn. Problemen na operatie kunnen psychische stress veroorzaken. Bespreek onzekerheden altijd vooraf.

Innovatie

Borstimplantaten blijven zich ontwikkelen. Nieuwere modellen kunnen beter zijn dan oudere. Houd de ontwikkelingen bij.

Medicatie

• Vermeld alle medicijnen aan uw chirurg, waaronder anticonceptiemiddelen, bloedverdunners of stollingsmiddelen

• Staak medicatie bij bijwerkingen en neem direct contact op bij ernstige reacties

• Pijnstillers beïnvloeden functioneren en alertheid: geen auto besturen, geen alcohol

Roken en meeroken

Rokers en mensen die worden blootgesteld aan rook: verhoogd risico op problemen bij wondgenezing, afsterven van huid/weefsel, kapselvorming en complicaties onder narcose.

Heroperatie of andere behandeling kan nodig zijn voor het optimaliseren van het resultaat of bij complicaties. Het is nooit zeker van tevoren hoe de genezing verloopt of hoe u op implantaten reageert.

Nazorg en leefregels

Volg de instructies van uw arts nauwkeurig op. Verminder activiteiten die druk uitoefenen op uw borsten totdat uw arts aangeeft dat het veilig is. Intensieve fysieke inspanning kan leiden tot kneuzingen, zwelling en vochtophoping – risico op extra operatie.

Deze informatiefolder is met uiterste zorg samengesteld. Auteursrecht berust bij de Nederlandse Vereniging voor Plastische Chirurgie (NVPC). Geen rechten kunnen worden ontleend aan de inhoud. De NVPC aanvaardt geen enkele verantwoordelijkheid voor schade door gebruik, onvolledigheid of onjuistheid. Dit document is geen voorschrift, maar een leidraad gebaseerd op wetenschappelijk bewijs en aanbevelingen. De behandeling moet individueel aangepast worden aan de patiënt. (Januari 2021)